Türkiye’deki yasalar dâhilinde çocuğun annesi onu ‘’doğuran’’ kişi olarak kabul edilir. Yasalar, sperm ve yumurta her kimden olursa olsun, bebeği doğuran kişi her kimse, onu bebeğin annesi olarak kabul etmektedir.

Taşıyıcı anneliğin yasal olarak uygulandığı ülkeler ve ortalama fiyatları

Dünyada pek çok ülkede taşıyıcı annelik hizmeti olsa da sadece sınırlı sayıda ülkede resmi olarak devlet kontrolünde taşıyıcı anne ile kontrat yapılarak bu program yapılabilmektedir. Buradaki ayrım oldukça önemlidir. İngiltere, İtalya ve diğer pek çok Avrupa ülkesinde yaygın bir şekilde gerçekleştirilen uygulamada bir sorun (taşıyıcı annenin çocuğu vermek istememesi veya vermek için daha çok para istemesi veya çocugun başka bir aileye evlatlık verilmesinin tercih edilmesi vb.) yaşandığı vakit, devletin taşıyıcı annelik konusunda hali hazırda bir kanunu olmadığı için söz konusu davalar uzun yıllar sürmek üzere yerel mahkemelere intikal etmektedir, Bu davalar süresince kendi döllenmiş embriyolarını veren kişiler öz çocuklarından yıllarca ayrı kalmakta ve bazen mahkemelerin çocuğu taşıyıcı anneye ait saymasıyla kendi biyolojik çocukları üzerinde hak elde edememektedirler. Bu durum çocuk özlemi çeken kişiler için oldukça güç ve duygusal açıdan da yıkıcı bir durumdur.

Bu tip tatsız süreçlerden geçmemek adına taşıyıcı annelik hizmetinin resmi olarak devlet kontrolünde olan ülkelerde yapılması önem arz etmektedir. Bu ülkelerde taşıyı annelik hizmetini aracılığıyla çocuk sahibi olmak isteyen kişiler, potansiyel taşıyıcı anne ile her iki tarafı da yasal olarak bağlayan bir kontrat yaparlar. Olası bir anlaşmasızlıkta devlet söz konusu kontratı esas alarak karar verir.

Taşıyı anneliğin resmi olarak devlet kontrolünde yapıldığı ülkeler;

• Amerika,
• Ukrayna,
• Kıbrıs,
• Gürcistan’dir.

Bu ülkeleri çekici kılan taşıyıcı anneliğin yasal olmasının yanı sıra liberal kanunlarıdır. Gebeliğin başladığı andan itibaren çocuk sahibi olmak isteyen çiftler yasal olarak biyolojik anne ve baba kabul ediliyor.

Öte yandan kanunlar nezdinde Kıbrıs’da bir kadına, taşıyıcı anne kullanımı konusunda izin verilebilmesi için, doğuştan rahmin yokluğu, rahmin alınmış olması, rahimde doğumsal anomalilerin oluşu, rahmin düzeltilemez oluşu, kadında ciddi kalp hastalığı olması, kadında ciddi böbrek yetmezliği olması, kadında meme kanseri olması, kadında hellp sendromunun gelişmesi gibi sorunlarından herhangi birinin olması gerekiyor. Aksi halde taşıyıcı anneliğe izin verilmiyor. Mesela pek çok kez hamile kalmayı denemiş, tüp bebek tedavisi görmesine rağmen başarılı olamamış kadınlar veya gay çiftler veya tek başına ebeveyn olmak isteyen kişiler bu hizmetten yasal olarak yararlanma hakkına sahip olamıyor.

Buna rağmen ne yazık ki Türkiye’den pek çok kişi yasal olduğu için bu hizmeti almak üzere Kıbrıs’a gitmekte ve taşıyıcı annelere embriyo nakil işlemini gerçekleştirmektedirler. Ancak unutulmamalıdır ki taşıyı anneler ile aralarında bir sorun çıkması durumunda bu kişilerin Kıbrıs yasalarının sınırladıkları koşullarda olmadıkları için arkalarında bir devlet güvencesi bulunmamaktadır. Olası bir anlaşmazsızlık durumunda sözkonusu çocuk üzerinde yasal olarak bir hak iddia etmeleri mümkün değildir. Bu durum göze alındığında çocuk sahibi olmak isteyen fakat Kıbrıs yasalarında belirtilen koşullara uymayan kişilerin, taşıyıcı annelik hizmeti almak için resmi olarak devlet kontrolünün bulunduğu diğer ülkelere bakmaları daha akıllıca olur.

Fiyatlar her ülkeye göre farklılık göstermekle birlikte Amerika’da ortalama fiyatlar $100.000’dan fazla iken Ukrayna, Gürcistan, Kıbrıs gibi gelismekte olan ülkelerde bu tutar üçte iki oranında azalarak $30.000-$35.000 seviyelerine kadar inebiliyor.